Geçmeyen Kaşıntı: Deri Sorunu mu, Başka Bir Şey mi?

Kaşıntı çoğu zaman kuru ciltten ya da bir alerjiden kaynaklanır ve kısa sürede geçer. Haftalarca süren, gece uykuyu bölen kaşıntı ise başlı başına bir bulgu sayılır ve nedeni araştırılmalıdır.

En sık nedenler

Kış aylarında sıcak ve uzun duş, sert sabun kullanımı ve kaloriferli ortam deriyi kurutur. Kuruluğa bağlı kaşıntı özellikle bacaklarda ve kolların dış yüzünde olur, deri ince pul pul dökülür.

Egzama, ürtiker (kurdeşen), mantar enfeksiyonları, bit ve uyuz da sık rastlanan nedenlerdir. Uyuzda kaşıntı gece belirgin şekilde artar, parmak araları, bilek iç yüzü ve bel çevresinde yoğunlaşır, evde birden fazla kişide görülür.

Yeni başlanan bir ilaç, deterjan veya kozmetik değişikliği de sorgulanmalıdır. Şikâyetin başlangıcıyla değişikliğin tarihini yan yana koymak çoğu zaman yanıtı verir.

Deride hiçbir şey görünmüyorsa

Döküntüsüz, yaygın ve inatçı kaşıntı iç hastalıklarla ilgili olabilir. Demir eksikliği, tiroit hastalıkları, şeker hastalığı, karaciğer ve böbrek hastalıkları ile bazı kan hastalıkları bu şekilde kendini gösterebilir. Bu nedenle uzun süren kaşıntıda kan tetkikleri istenir.

Kaşıntıyı azaltmak için

Duş süresi kısaltılır, ılık su tercih edilir, nemlendirici duştan hemen sonra deri hâlâ nemliyken sürülür. Yünlü ve tüylü kumaşlar doğrudan tene giyilmez. Tırnaklar kısa kesilir; kaşımak kısa süreli rahatlatsa da deriyi kalınlaştırıp kaşıntıyı artıran bir kısır döngü başlatır.

Ne zaman hekime başvurmalı?

Kaşıntı iki haftadan uzun sürüyorsa, gece uyandırıyorsa, yanında ateş, kilo kaybı, gece terlemesi, sarılık veya lenf bezlerinde büyüme varsa; ayrıca yaygın döküntü, su toplaması veya deride açık yaralar varsa hekime başvurulmalıdır. Reçetesiz kortizonlu kremleri uzun süre kullanmak deriyi incelttiği için önerilmez.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; muayene, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Şikâyetiniz varsa ilgili bölüm hekimine başvurunuz.

İlgili branş: Deri ve Zührevi Hastalıklar (Dermatoloji)